Dag X (weet niet meer hoe veel) 26 januari - het eind is in zicht - deel 2

De stad en haar verhalen

Ik had ook al de foto's op Facebook gezet maar heb hier meer ruimte om het verhaal een beetje neer te zetten. Eerst nog maar over Haifa, de stad waar ik vroeger gewoond heb en aar de afgelopen weken heb doorgebracht als ik niet aan het werk was. 

Niet minder belangrijk: de stad waar Eynat, Shay en Negev wonen. Vóór we verder gaan: de stad waar ik ook gewoond en gewerkt heb. Mooi weer vandaag dus even het uitzicht richting de Libanese grens met bij de rode pijl de grensovergang waar ik mijn aller, aller eerste stappen bij de Douane zette, het begin van mijn carrière.

Haifa

Haifa (Hebreeuws: חיפה/Chej-fa; Arabisch: حَيْفَا/Heifa) is een havenstad en badplaats in Noord-Israël, op het noordelijkste gedeelte van het Karmelgebergte en aan de Middellandse Zee. Met 282.000 inwoners (2021) is het de derde stad van Israël, na Jeruzalem en Tel Aviv, en de belangrijkste (haven)stad in het noorden van het land. Net als bij Amsterdam heeft Haifa ook een grote ring van voorsteden. Samen wonen er hier zo'n half miljoen mensen, waaronder 10% Arabieren meestal christelijk maar ook moslims.

Ten zuiden van Haifa, onderaan het Karmelgebergte, ligt de grot van Elia, waar deze bijbelse profeet zou hebben geleefd. Boven de grot, op de top van de berg, staat het Stella Maris klooster.

Resolutie 181 Algemene Vergadering Verenigde Naties van 30 november 1947 stelde dat de belangrijke havenstad Haifa binnen een nieuw te vormen Joodse staat zou komen te liggen, hetgeen op verzet van de Arabieren stuitte. 

Haifa ontwikkelde zich vanaf de benedenstad naar de bovenstad op de Carmelberg. De oudste wijk van het moderne Haifa is Wadi Salib, het oude Arabische stadscentrum bij de haven. In de 19e eeuw werd, tijdens het Ottomaanse bestuur, de Duitse Kolonie gebouwd. In de dertiger jaren van de 20ste eeuw ontstond halverwege de berg de wijk Hadar HaCarmel (waar ik nu ben). In de jaren daarna ontstonden wijken op de top van de Karmel berg, in de baai tussen Haifa en Akko en aan de Middellandse Zee kant. Het is met alle voorsteden mee een stad van meer dan een half miljoen mensen. 

Hier zie je mooi hoe de Hadar wijk uit de dertiger jaren tegen de Karmelberg opgebouwd is.

En bovenaan de moderne flatgebouwen van de Centrale Karmel die zich nu ook over de top heen en aan de andere kant tot aan de Middellandse Zee kust uitstrekken.  

Hadar HaKarmel

In een vorig blog beschreef ik al hoe en wanneer deze wijk ontstond (ca.1930) als handels- en winkelcentrum. Toen ik er woonde in de jaren tachtig ging ik er uit eten, naar de bioscoop en naar het grote V&D achtige warenhuis Hamashbir. (in tegenstelling tot V&D bestaat Hamashbir nog wel - zij het in afgeslankte staat).

Toen Eynat jong was kwamen er naar Amerikaans voorbeeld van die grote overdekte winkelcentra in de buitenwijken, "malls" met speelparadijzen, foodcourts, bioscopen en enorme parkeerterreinen. Zelfs ijsbanen in dit tropische klimaat. Eynat vond het als klein meisje ook het toppunt van een uitje: met ons naar een groot winkelcentrum. Marjolein en ik hadden daar héél andere ideeën over trouwens.😂

De eerste die de deuren sloten in Hadar waren de grote bioscopen, één ervan met een open dak en van die houten klapstoeltjes en een vloer vol met zonnebloempitjes die de bezoekers hadden uitgespuugd. In plaats daarvan kwamen er comfortabele bioscopen met meerdere zalen in die winkelcentra. Daar mocht je niet meer eten en pitjes spugen want daar lag tapijt en je zat op gerieflijke stoelen!

Daarna vertrokken de eettentjes, de straatverkopers en de mooie mode- en meubelzaken. Hadar bloedde leeg en wat er nog was verpauperde na 1990. Tot mijn vreugde is er anno 2024 ook iets van gentrification gaande, nèt als in de oude wijk bij de haven. Er komen steeds meer trendy dingen bij. Thaise, Vietnames en Filippijnse restaurants. Vegan, vegetarisch, fusion, barbecue, Grieks en nog véél meer.😋

Wat ook is veranderd

Dit gebouw zag ik uit mijn hotelkamer raam op de 17e verdieping, het gigantische gebouw van de Talpiot (overdekte) markt. Behalve het feit dat er nog een bushalte is die Talpiot Markt heet was ik het bestaan totaal vergeten.

Vroeger was deze markt vooral bedoeld voor de wat minder vermogende stedelingen. Er stonden veel kraampjes van Arabische verkopers en de kwaliteit van het aanbod was vaak ver onder de maat - zeker voor zo'n verwende Nederlander als ik was. Hier kon je nog slagerijen zien waar het vlees in de hitte hing met wolken van vliegen er omheen 😱.

Als je iemand vroeg (en nòg vraagt eigenlijk) welke markten in Haifa de moeite waard zijn om te bezoeken, wordt je meestal doorverwezen naar Wadi Nisnas of de vlooienmarkt van Haifa. Wat de meerderheid van de bezoekers aan Haifa niet weet, is dat ondanks de feitelijk onbestaande PR, de Talpiot-markt in de wijk Hadar een bezoek waard is, vooral om de volgende redenen:

1. De authenticiteit

Naast de trendy nieuwe plekken die op de markt zijn geopend, kun je traditionele marktkramen vinden, waarvan sommige al meer dan 60 jaar actief zijn!

2. Foodieparadijs

Van verse vis die dagelijks vanuit de haven van Haifa wordt geleverd tot een verscheidenheid aan kruiden die netjes zijn gestapeld en de lucht vullen met een exotisch aroma. Aan verse streekproducten geen gebrek in de kraampjes. De markt is bezaaid met unieke restaurants, waarvan sommige hun menu's baseren op de producten van de markt.

3. Gemeenschappelijke sfeer

Hipsters, kraamverkopers, restauranthouders en mensen van meerdere religies en etnische groepen lijken in een chille sfeer over de markt te stromen.

4. Straatkunst

Er zijn stijlvolle, esthetisch aantrekkelijke kleurrijke graffiti die winkelluiken, deuren en muren versieren. Op sommige ervan zijn originele Hebreeuwse en Arabische uitspraken geschreven, die boodschappen overbrengen die lokale kunstenaars kracht geven.